نگاهی به زندگی پرافتخار دکتر جمشید صداقت کیش
برگرفته از وبسایت شخصی ایشان
-------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
در سال 1384 شورای اسلامی شهر آباده تصمیم گرفت که میدان ورودی شهر آباده از سمت اصفهان را به نام دکتر جمشید صداقت کیش نامگذاری کند که پس از مطرح کردن با استاد، او به شدت مخالفت کردو استانداری فارس (1384) از خدمات پژوهشی و فارس شناسی این استاد تجلیل به عمل آوردند و در روز 15 اردیبهشت 1384 تمبری با تصویر این استاد برجسته توأم با عکس غرورآمیز تخت جمشید و آرامگاه سعدی به همین مناسبت انتشار یافت.
-----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
دکتر جمشید صداقت کیش در سال 1315 در شهر آباده متولد می گردد. تحصیلات ابتدایی و دوره اول دبیرستان را در شهر آباده و دوره دوم دبیرستان یعنی دیپلم را در شهر اصفهان و تحصیلات دانشگاهی را تا مقطع فوق لیسانس از دانشگاه تهران و دکترای تاریخ و مردم شناسی ( شاخه باستانشناسی) از ایتالیا و آکادمی علوم تاجیکستان با درجه عالی اخذ می نماید. [پروفسور خدایی شریف در جلسه دفاع ایشان اظهار می دارد: "برای آکادمی علوم تاجیکستان افتخار بزرگی است که آقای صداقت کیش دکترای خود را در اینجا می گیرد." ( فیلم جلسه دفاع موجود است.)]
گرچه یک مطلب کوتاه این استاد به زبان انگلیسی در سال 1339، پیش از قبول شدن در دانشگاه، در مجله انجمن معلمان سوئد در کشور سوئد و مطلب بلند دیگری به همان زبان در روزنامه اطلاعات انگلیسی در مرداد همان سال چاپ شده است اما کار نویسندگی را در تهران با ترجمه انگلیسی به فارسی در مجله خاورمیانه در مهر 1342 آغاز کرد و گستره این کار به مجله های ابتکار و بانک صادرات کشیده شد ضمن این که نخستین مقاله پژوهشی خود را در سال 1343 در مجله بازار خاورمیانه به چاپ رساند.
در سال 1345 مدیر داخلی مجله ثروت ملل گردید و مدت دو سال با ترجمه و نوشتن مقاله در این مجله ادامه داد اما به دلیل کثرت مشغله در دوره فوق لیسانس آن را رها کرد.
در سال 1349 به عنوان مترجم در روزنامه آیندگان ( روزنامه صبح تهران) مشغول شد اما کار در این روزنامه چندان خوشایند وی نبود و مدت کمی در آنجا بیشتر کار نکرد.
استاد در سال 1357 نشریه ای با نام دال در سه شماره منتشر کرد که حاوی اخبار شهرستان آباده با مقاله هایی چند بود.
در سال 1364 در بخش تاریخ دانشگاه شیراز نشریه ماهانه کتابشناسی تاریخ را منتشر کرد که به مدت دو سال ادامه داشت. پس از آن از سال 1366 تا 1368 نشریه فصلی پژوهشنامه- فارسنامه را انتشار داد که این دو نشریه به ویژه دومی مورد توجه محافل علمی ایران و خارج قرار گرفت و نامه های بیشماری در این باره دریافت کرد و در مجلات درباره آن قلمفرسایی کردند.
وی در سال 1375 در جشنواره مطبوعات جایزه نخست جشنواره و لوح تقدیر بهترین مقاله را که تحت عنوان: " شیراز در درازنای تاریخ" بود، دریافت کرد.
در پائیز سال 1380 نخستین شماره مجله میراث پارس با صاحب امتیازی اداره کل میراث فرهنگی فارس و سردبیری استاد منتشر گردید و در سال 1381 شماره دوی آن در دست علاقمندان قرار گرفت و گرچه مورد استقبال قرار گرفته بود، اما با تغییر مدیر کل، این مجله در محاق تعطیل افتاد.
در سال 1378 از وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی تقاضای امتیاز فصلنامه ای به نام آپادانا نمود که در سال 1382 مورد تصویب قرار گرفت و مقدمات شماره اول آن آماده شد اما به سبب از دست رفتن فرصت شش ماهه اول و نیز دلسردی خود استاد هیچگاه منتشر نشد.
در حال حاضر عضو هیئت تحریریه مجله های گشت و گذار ( منتشره در مشهد به سه زبان) و غنچه سبز ( در تهران) می باشد.
از میان مقاله های این ایران شناس و فارس پژوه، چهار مقاله به زبان انگلیسی در دایره المعارف ایرانیکا که توسط دانشگاه کلمبیا در ایالت متحده منتشر می شود درباره "فهلیان"، " دشتی" و " دشتستان" در جلد های هفت ( بخش یک: صص 104-103 و 107-106) و جلد نه ( بخش دو: صص 163-162) چاپ و منتشر شده است.
هم چنین تعداد چهار مقاله به زبان انگلیسی با عنوانهای: "گیوه"، "صنایع دستی فارس"، "ممسنی" و " بندر میناب" برای این دایره المعارف نوشته که در شماره های آتی آن چاپ خواهد شد. علاوه بر آن مرکز دایره المعارف بزرگ اسلامی نیز دو مقاله تحت عنوان "شبانکاره" و " کردان پارس و کرمان" برای درج در این دایره المعارف از این استاد خواست که تهیه و تقدیم نمود.
افزون بر آن دو مقاله از مقاله های ایشان را به روسی ترجمه کرده اند که یکی در کتابAbecta ( اوستا) در صفحات 255-248 تحت عنوان: "کعبه زرتشت؛ گنجینه دژنپشت" و دیگری در مجموعه مقاله ها با نام: " گونه های خرد فلکلوری و موسیقی"، در صفحات 470-441 چاپ گردیده است.
با این تفاسیر کلاً بیش از 200 مقاله علمی از ایشان در داخل و خارج از کشور در مجلات،
مجموعه مقالات و کتابها چاپ شده است. [افزون بر اين مقاله ها مصاحبه های مکرری با مجلات نظير کيهان ماه، گيله وا و روزنامه های عصر مردم، خبر و نگاه پنجشنبه آن، نيم نگاه، سعادت، گيلان امروز، جام جم و غيره و روزنامه های خارجی Financial Times و Il Tempo داشته است که همه چاپ و منتشر شده است. هم چنین مصاحبه هایی با خبرگزاری جمهوری اسلامی (به تعداد اندک) و با خبرگزاری ایسنا (به تعداد بیشمار) داشته است که در مطبوعات چاپ شده است. ]
در اینجا بد نیست پیش در آمدی را که دکتر حمد اله آصفی، سردبیر روزنامه عصر در شماره2085، یکشنبه هشتم تیرماه 1382، ص 7 برای مقالات متعدد دکتر جمشید صداقت کیش تحت عنوان: " سفرنامه تاجیکستان" نوشته، بیاوریم تا اهمیت کارها و آثار وی مشخص شود:
" رقیب گفت چه می کنی در این درگه؟
چه می کنم؟ دل گم گشته باز می جویم
این سفرنامه تنها گزارشی از سفر یک پژوهشگر ارجمند نیست؛ گزارش سفر ایران است به تاجیکستان؛ رهسپاری به سرزمینی است که پیرامون 11 سده پیش فرزانگانش رخت برنایی بر تن ادب دری کرده اند؛ دیدار از سامانی است که سامانیانش، آن گونه به بازآفرینی فرهنگ ایرانی رستاخیز نمودند که، پیش از آن، اشکانیان ورجاوند، در پی ایلغار سکندر و سلوکیان چنان کرده بودند؛ این سفرنامه دیدار فردوسی و سعدی و حافظ و نظامی و ... است از پدر رودکی. هم ایران و هم تاجیکستان زخم ستم روسها را بر تن دارند و از یاد نمی برند پاره پاره شدن سرزمین هایشان را. گویی ناصر خسرو قبادیانی بر بلندی های بدخشان پامیر، هیابانگ می زند که دل های گم شده را باز جویید و این سفرنامه هم "آری" گفتنی است به هیابانگ آن شهسوار فرزانی و آن گله دار ادب ایرانی.
آصفی- حوزه سردبیری"
البته کار سترگ این استاد، ایرانشناسی است که در تمام موضوعها در محدوده ایران یعنی: تاریخ، باستانشناسی، جغرافیا، جغرافیای تاریخی، انسان شناسی، مردم شناسی، قوم شناسی، هنر، ادبیات شفاهی، زبانشناسی و غیره پژوهش نموده و کشف سنگ نگاره ها در شهرستان نی ریز در سال 1376 و کشف جاده شاهی یا کانال آب رسانی دوره هخامنشی در تنگ بلاغی و دیوار سنگی آریایی ها بر فراز کوههای شهرستان پاسارگاد در فروردین سال 1382 و نیز کشف نمونه کاخ مداین از دوره ساسانی در شهر ابرکوه از استان یزد و همچنین کشف آثار و کانال آب رسانی از رودخانه شش پیر شهرستان سپیدان به شیراز از دوره هخامنشی و استودانی در شهرستان خاتم از استان یزد در سال 1385 از افتخارات ایشان است.
با توجه به این که در موضوعهای ایرانشناسی زیر:
گیلان 12 مقاله
مازندران 2 مقاله
بوشهر 8 مقاله و یک کتاب
سیرجان 2 مقاله
جیرفت 45 صفحه از کتاب کردان پارس و کرمان
خوزستان 1 مقاله و یک کتاب
اصفهان 4 مقاله
یزد 4 مقاله و یک کتاب
کاشان 1 مقاله
زاهدان 1 مقاله
خراسان 1 مقاله
نوشته و چاپ شده است، مدت 38 سال مداوم است که فارس پژوهی می کند.
وی به تمامی نقاط فارس، از دور و نزدیک سفر کرده و فارس را مانند کف دستش می شناسد و گمان نمی برد که در این موضوع کسی در جهان از او گوی سبقت برباید.
همو به غیر از چند کتاب و رساله که درباره شهرهای فارس از جمله شیراز، آباده، جهرم، مرودشت و ممسنی نوشته و منتشر کرده است در سال 1369 تعداد 17 مقاله درباره شهرهای فارس منتشر نمود و تک نگاری 105 روستای فارس را به صورت پژوهش آماده چاپ و انتشار کرده است.
وی در سال 1370 پیشنهاد تأسیس بنیاد فارس شناسی را به استانداری فارس داد که مورد موافقت قرار گرفت و تأسیس شد و یکی از چند نفر معدود هیئت علمی این بنیاد شد. در سال 1375 خود رأسا اقدام به تأسیس پژوهشگاه فارس در خیابان زند شیراز نمود که تا سال 1378 به فعالیت های فارس پژوهی می پرداخت.
حاصل تمامی این تلاشها 63 جلد کتاب و رساله چاپ شده و دو جلد زیر چاپ ( کوار زمرد فارس و سفرنامه گله دار) می باشد. برخی از آخرین آثار وی به شرح زیر است:
1- کتابشناسی توصیفی خلیج فارس ( منتشره در سال 1379)
2- آبهای مقدس ایران (1380)
3- آرامگاه کوروش و باورهای مردم فارس (1380)
4- کتابشناسی توصیفی فرهنگ مردم فارس ( 1382)
5- کردان پارس و کرمان (1382)
6- کهن ترین تصاویر فارس (1382)
کتاب کردان پارس و کرمان ایشان در سال 1382 از طرف وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی جمهوری اسلامی ایران به عنوان پژوهش برگزیده سال کشور انتخاب شد و لوح تقدیر و جوایز آن را از دست وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی دریافت کرد. این کتاب در منطقه سلیمانیه کشور عراق به زبان کردی ترجمه شده و انتشارات مکریانی در همان کشور در دست چاپ دارد. ضمن آن که در سال 1380 تعداد 9 مقاله از فصل های این کتاب به کردی ایرانی ترجمه و در چندین شماره مجله سروه چاپ شد.
کتاب کهن ترین تصاویر فارس در ششمین جشن فرهنگ فارس در سال 1384 در بخش ویژه حوزه تمدنی فارس نیز برگزیده شد و جوایز و لوح افتخار آن را دریافت کرد. این کتاب در سال 1385 به چاپ دوم رسید.
در سال 1366 طی قراردادی با سازمان برنامه فارس فهرست نویسی مقاله ها و کتابهای درباره فارس را آغاز کرد و مدت هشت ماه ادامه داد اما به سبب شرایط نامناسب و غیر علمی آن سازمان کار را رها کرد و نتیجه کار وی تحت عنوان فهرستگان فارس، جلد اول منتشر گردید.
در سال 1369 طرح پژوهشی تحت عنوان " علل و انگیزه مهاجرت عشایر به شهرهای فارس" را برای اداره کل عشایر استان فارس و دانشگاه آزاد اسلامی- واحد شیراز، به اتفاق دکتر غلامرضا وطن دوست و دکتر غلامحسین شاهکار شروع کرد که دو سال به درازا کشید و نتیجه کار به صورت رساله منتشر گردید.
در این پژوهش دکتر صداقت کیش مجری طرح بود.
در سال 1382 این پژوهشگر برجسته کشور قراردادی با اداره کل اوقاف و امور خیریه فارس منعقد نمود تا درباره زیارتگاههای فارس، قدمگاهها، مسجدها و حسینیه های تاریخی فارس، تکیه های تاریخی فارس، زاویه های تاریخی فارس، آرامگاههای مشاهیر فارس، مدارس علمیه فارس، مصلاهای فارس، قبرستانهای فارس، اماکن مذهبی اقلیت های دینی فارس، آب انبارهای تاریخی فارس، پل های تاریخی وقفی فارس، حمام های تاریخی وقفی و کاروانسراهای وقفی و تاریخی فارس پژوهش نماید که سه سال تمام کار این پژوهش به درازا انجامید و نتیجه این پژوهش ها 27 جلد کتاب گردید که قرار است آن اداره کل آنها را به چاپ برساند.
افزون بر اینها آثار آماده چاپ استاد بیشمار است از جمله: شهر استخر، تخت جمشید، مرودشت دشت نور، جهرم در پویه تاریخ، راههای باستانی فارس، چاپخانه های فارس، هنر ها و صنایع دستی فارس، مبارزات و جنگهای مردم فارس علیه پلیس جنوب ( ارتش بریتانیا مستقر در فارس) و هشت سفرنامه را می توان نام برد.
هم چنین این استاد، علاوه بر برنامه های رادیویی و تلویزیونی [ در سال 1346 در برنامه های کارگر و دهقان رادیو ایران به مدت شش ماه صحبت کرد و در سال 1355 در چند برنامه در همین رادیو قطعاتی از کتاب چهل تکه خود را برای شنوندگان خواند. در رادیو شبکه استانی فارس، یک مرتبه به مدت شش ماه، هفته ای شش روز، روزی یک ربع ساعت از 11:15 بامداد در سال 1376 و مرتبه دیگر در سال 1383 به مدت سه ماه هر روز بیشتر از ده دقیقه در ساعت 17:30 سخنرانی کرد و در تلویزیون حدود 40 برنامه ( به ویژه 10 برنامه برای افتتاح شبکه تلویزیونی فارس)، غیر از مصاحبه های رادیویی و تلویزیونی و نیز در شبکه اول تلویزیون جمهوری اسلامی ایران ( برنامه صبح به خیر ایران) ( سه مرتبه) و شبکه جهانی جام جم ( چهار مرتبه) درباره فارس سخنرانی کرده است. در رادیو جوان دو مرتبه، هر بار به مدت یک ماه در سال 1386 و رادیو صدای آشنا ( رادیویی برای ایرانیان سراسر جهان) سه مرتبه در سال 1386 و بی بی سی، رادیو فردا و رادیو تاجیک(در مشهد) نیز مطالبی ایراد کرده است.]، در شهرهای: آباده ( هرسال یکی دو مرتبه)، بوانات (شش مرتبه)، نی ریز (دو مرتبه)، سپیدان (یک مرتبه)، جهرم (سه مرتبه)، کازرون (سه مرتبه)، شیراز (سالی دو سه مرتبه)، لامرد (یک مرتبه)، هرات یزد (یک مرتبه) و سیرجان (دو مرتبه) سخنرانی کرده است.
موضوع این سخنرانی ها عموماً جغرافیای تاریخی و آثار باستانی این شهر ها بوده است ضمن آنکه تاکنون 12 مرتبه در رشته معماری دانشگاهها و یک مرتبه در آکادمی علوم تاجیکستان در شهر دوشنبه درباره تخت جمشید، دو مرتبه در مورد کردان پارس، سه مرتبه درباره جشن یلدا، دو مرتبه در مورد چهارشنبه سوری و موضوعات دیگر نظیر حوض آرامگاه سعدی، ساختمان هفت تنان در شیراز، تاریخچه عکاسی در فارس و حداقل 20 موضوع دیگر در انجمن های علمی، دانشگاهها و NGO ها (سمن ها) سخنرانی داشته است، درحالی که تاکنون 38 مقاله در همایش های داخلی و بین المللی به صورت سخنرانی ایراد کرده است. در روز پنجشنبه 28 مرداد 1386 شبکه UBC کره جنوبی به مدت شش ساعت ( از ساعت 8 تا 14) در تخت جمشید درباره تخت جمشید و نقش رستم با استاد مصاحبه کرد و از آن شبکه در کره جنوبی پخش شد.
استاد از سال 1364 در انجمن تاریخی استاد سامی، انجمن های ادبی توللی، گروه یاران یکشنبه و کانون ادب و هنر فارس عضویت داشته و در سال 1376 با یاری استادان برجسته شیراز و فارس، آقایان: حسن امداد، دکتر منصور رستگار فسایی، صادق همایونی و کوروش کمالی سروستانی انجمن ادب فارس را بنیان گذاشتند و در زمینه ادب و فرهنگ ایران خدماتی انجام دادند. وی در تمامی این انجمن ها به طور متناوب سخنرانی داشته است.
این ایران شناس کار دولتی خود را با آموزگاری آغاز و پس از سه سال، دبیری دبیرستانهای آباده و تهران را به عهده داشت و در همین زمان با دریافت بورس از دولت ایتالیا، مدتی را در این کشور گذراند [هم چنین پیش از آن در سالهای 1343 و 1344 بورسی از دولت سوئد داشت.] و پس از آن به مدت 34 سال در مؤسسات عالی آموزشی از جمله مدرسه عالی هتلداری، انستیتو تکنولوژی تهران، انستیتو بازرگانی، مرکز تربیت معلم خدمات( دوره کارشناسی) و دانشگاهها چون دانشگاه شیراز، دانشگاه آزاد اسلامی واحد شیراز، واحد فیروز آباد، واحد جهرم و واحد داراب به تدریس اشتغال داشت و سرانجام به افتخار بازنشستگی نایل شد و پس از درست 50 سال تدریس در سطوح مختلف، از سال 1382 رسماً تدریس در دانشگاهها را کنار گذاشت اما گه گاه در کلاسهایی مانند گروههای دبیران تاریخ و غیره تدریس می نماید. [ از میان دانش آموزان دوران ابتدایی از سالهای تحصیلی 1336-1334 آقای شاه مراد حیدری، از دانش آموزان دوره دبیرستان سالهای 1338- 1337 دبیرستان بهار بوانات آقایان عزیز طالبی و جناب سرهنگ محمد رضا احمدی و از دانش آموزان دبیرستانهای تهران آقای علی جوجم، جناب سرهنگ مهرداد مقیمی، الیاس مهر و از دانشجویان دانشگاه شیراز آقای اسفندیار کرمی و آقای حمزه کرمی و از دانشجویان دانشگاه آزاد اسلامی واحد داراب که مدت 10 سال در آنجا تدریس می کرد آقای محمد داوود فرح بخش و آقای جعفر کشاورز و چند نفر دیگر از دانشگاههای دیگر دوستان صمیمی استاد می باشند و رفت و آمد خانوادگی دارند.]
کار رها کردن تدریس صرفاً جهت به انجام رساندن پژوهشهای ناتمام بوده است.
از سوی دیگر تا به حال هفت مرتبه توسط ادارات زیر یعنی اداره کل میراث فرهنگی و گردشگری و صنایع دستی فارس (در سال 1376)، فرمانداری آباده و اداره فرهنگ و ارشاد اسلامی شهرستان آباده ( سال 1378)، اداره کل میراث فرهنگی و گردشگری و صنایع دستی فارس ( مجدداً در سال 1378 به خاطر پژوهشهای مردم شناسی)، اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی فارس (1379) و همین اداراه کل ( مجدداً در سال 1380)، اداره فرهنگ و ارشاد اسلامی شهرستان جهرم (1380)، شورای اسلامی شهر آباده ( 1384) [ در این مراسم شورای اسلامی شهر آباده تصمیم گرفت که میدان ورودی شهر آباده از سمت اصفهان را به نام وی نامگذاری کند که پس از مطرح کردن با استاد، او به شدت مخالفت کرد. ] و استانداری فارس (1384) از خدمات پژوهشی و فارس شناسی این استاد تجلیل به عمل آوردند و در روز 15 اردیبهشت 1384 تمبری با تصویر این استاد برجسته توأم با عکس غرورآمیز تخت جمشید و آرامگاه سعدی به همین مناسبت انتشار یافت
استاد، عضویت چند انجمن و مجامع علمی داخلی و بین المللی را دارد که افتخار آمیز ترین آنها، عضویت در گروه واژه گزینی فرهنگستان زبان ایران و عضویت در گروه هنرهای صناعی فرهنگستان هنر و نیز عضویت در شورای علمی دانشنامه خلیج فارس , و نیز مدیر دانشنامه آبادیهای ایران از مرکز دائره المعارف بزرگ اسلامی می باشد. [ برای اطلاعات بیشتر درباره این استاد غیر از آثار وی به مآخذ زیر مراجعه کنید:
- سالنامه دبیرستان دکتر ولی اله نصر ( تهران)، 1355، ص 83
- نامنامه انجمن اقتصاد دانان ایران، 1356، ص51
- فهرست مستند اسامی مشاهیر و مؤلفان، تهران: مرکز خدمات کتابداری وزارت علوم، 1356، ص213
- انجمن های ادبی شیراز، حسن امداد، تهران: ما، ص450
- ویژه نامه عصر آباده، تیرماه1383، ص8: " یار غایب آباده- دکتر جمشید صداقت کیش"
- مؤسسه دار الفکر شیعه، قم، 1384: دانشمندان شیعه
- فیلم نیم ساعته " شرح حال دکتر جمشید صداقت کیش" ساخته تلویزیون شبکه سیمای استان فارس در سال 1382 که از همین شبکه نیز در همان زمان پخش شد.
-----------------------------------------
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
